GazeteBalkan

Yasalar Lastik Gibi Olunca

Yasalar Lastik Gibi Olunca
19 Ocak 2017 - 9:22 'de eklendi ve 526 kez görüntülendi.

Romanya’daki yeni hükümetin programında yasalar arasındaki çelişkilerin giderileceği, bütün yasaların da Anayasa’ya uygun hâle getirileceği hususunu görünce sevindim. Dileriz başarabilirler.

Neyse, bu vesile ile hatırladığımız, çelişkilerin bize daha önce yazdırdığı bir yazıyı dikaktinize yeniden sunalım:

***

Söz konusu Anayasa olunca, Anayasa’dan çok onu yorumlayanların önemi ortaya çıkıyor.

Genel hükümler içeren Anayasa böyle de, yasalar yada yasaya yakın kuralları içeren belgeler farklı mı?

Bunun somut örneklerinin en iyi görüleceği ülkelerin başında Türkiye olduğunu düşünürdüm. Meğer bizden beteri de varmış. Onu da Romanya’da yaşamaya başlayınca gördük. Başta yasalar olmak üzere, tüzük, yönetmelik vb. kurallar veya uygulamalar dizisi adında ne varsa hepsi lastik gibi.

Geçenlerde Romanya’da ismini vermeceğim kentlerin birinde küçük bir Türk lokantasına gittik. Sahibi dertliydi, Kontrolcular gelmişti, yerel para ile iki bin Ley (yaklaşık 460 Euro) rüşvet, bin Ley de resmi ceza istiyorlarmış. Biraz sonra geleceklermiş.

Sebebini sordum, “kasaya bakmışlar” dedi. Dedim ki, “Bu yaklaşık 700 euro para eder. Her satışta kasaya bassan, fiş versen bundan daha fazla mı vergi ödeyeceksin?”

“Basıyorum abi” dedi. “Görüyorsun, hesap alırken kasaya basmadan, fiş vermeden hesap aldığımız mı var? Bilgilerin kasaya yazılış şekli yanlışmış! Biri geliyor başka türlü kasaya bilgi gireceksin diyor, biri geliyor diğer türlü istiyor”.

Bu arada başta Türkler olmak üzere Araplar, kısmen de Çinliler gibi sahipsiz yabancılar için “Kontrolcular” Azrail gibidir. Hele hele, sağlıkçısı, belediyecisi, vergicisi gibi net sayısını kimsenin bilmediği ama ondan aşağı olmayan kurum yetkilileri kontrolculuk yapıyor. Bundan 5 yıl önce bir “Devlet adamının” Romanya ziyareti sırasında ismini vermeyeceğim bir Türk firmasının yetkilisi “Efendim yıl 52 hafta, biz son bir yılda 56 kontrol geçirdik” diye dert yanmıştı.

Neyse, Romen “gardacılar” (Burada böyle diyorlar. Vergici mi, başka bir kurum mu bilmem. Nefretimden dolayı öğrenme ihtiyacı da hissetmedim. O kadar çok şahidi oldum ki, kelimenin kendisinden bile nefret ediyorum) geldi. En kuytu yere oturdular. Padişah sofrasını aratmayan bir büyükçe tepsi, kebaplar tatlılar dolu olarak masaya gitti. Bizimkinin muhasebecisi olduğunu sandığım bayan da ardından. Sonuçta o tepsinin hatırına 2000 leyin 1600’e düştüğünü öğrendik.

“Bak dedim, bu rüşvetcilerden hapis yatanlar var. Rüşvet verirken yakalatmış birisi”, “Abi yabancıyız, Romen olsam ben biliyorum ama” diye başlayan uzunca uzunca bir savunma cümlesi söyledi.

Kasa fişine ne zıkkım yazıyorlarsa, sıralama yanlışmış! Oysa o sıralamayı bir başka kontrolcü istemişmiş. vs. Bundan yıllar önce bir Türk otobüscüsü ile günlük Bulgar’a verilen rüşvetin yıllık tutarının 10 milyon euro olduğunu hesaplamıştık. Geçenlerde sadece Bükreş sebze meyve halinde kökünü kurutsalar da günlük 30 TIR’ın geldiği, verilen rüşvetin yerel para ile günlük 100 bin Ron (yaklaşık 23 bin euro) olduğunu onlardan biri söylemişti. (5 Şubat 2013)

 

HAMDİ YILMAZ

SON DAKİKA HABERLERİ
Reklam
İLGİLİ HABERLER